جلسه تخصصی گروه درسی ادبیات متوسطه و پیش دانشگاهی در روزهای یکشنبه ۲۴/۸/۸۸ (خواهران) و دوشنبه ۲۵/۸/۸۸ (برادران) از ساعت ۳ الی ۵ بعداز ظهر در محل گروه های آموزشی برگزار خواهد شد و با توجه به برگزاری کارگاه آموزشی زبان فارسی (بررسی تحلیلی تکواژ و واژه) و اهمیت َآن در امتحانات نهایی و کنکور از کلیه همکاران ارجمند درخواست می گردد در کلاس ذکر شده حضور به هم رسانند امید است بتوانیم گامی مثبت در راستای تعالی آموزش و تفهیم بیشتر مطالب به دانش آموزان عزیز برداریم .
۱- کارگاه آموزشی زبان فارسی (تکواژ و واژه)
۲- گزارشی از سازماندهی و وضعیت کاری همکاران در مدارس
ادامه مطلب
۱- سازماندهی در سال تحصیلی جاری و نارضایتی جمعی از همکاران و بیان مواردی در این خصوص
۲- سخنرانی آقای امامی مسئول گروه های آموزشی در مورد نقش سرگروه های درسی و وظایف و اختیارات آنان
۳- بیان عملکرد سرگروه ادبیات در سال تحصیلی گذشته به وسیله ی آقایان رحیم پور و اسعدی
۴- داوطلب شدن تعدادی از همکاران جهت شرکت در انتخابات تعیین سرگروه
۵- انتخاب آقایان جمشید فرجی و رضا اسعدی به عنوان سرگروه در سال تحصیلی جاری
در پایان از زحمات و تلاش های برادر بزرگوار جناب آقای رحیم پور که خالصانه در این راه کوشیدند سپاسگزاری و تشکر می نماییم هرچند که خود ایشان از شرکت در انتخابات خودداری فرمودند و برای ایشان در هرجای میهن آرزوی سربلندی و شادکامی داریم
انتخاب دبیران توسط مدیران و یا سازماندهی دبیران براساس امتیازات کسب شده به وسیله ی آنان
در دو سه ماه اخیر مسئله ی سازماندهی به شکلی جدی مطرح گردیده است و این که اداره ی متبوع قصد اجرای آن براساس انتخاب مدیران را دارد ناخشنودی تعداد زیادی از دبیران گرامی را در بر داشته است هرچند که این مسئله موافقانی نیز دارد و هر کدام از آنان دلایل خاص خود را دارند. همکاران مخالف دلایلی از جمله تضییع حقوق همکاران ، نارضایتی شغلی ، بی احترامی و توهین به آنان ، عدم شناخت مدیران ،برقراری رابطه در انتخاب به جای ضابطه و... عنوان نمودند . هرچند که انتخاب توسط مدیران هم دلایل قانع کننده ای به همراه دارد اما در صورتی که شرایط و مقدمات کار وبه گفته ی تعدادی از همکاران زیرساخت های آن مهیا شده باشد . در این گیرودار و با توجه به سردرگمی مدیران و دبیران و با توجه به آن که زمان زیادی به موعد سازماندهی نمانده است اداره ی متبوع تصمیم قاطع خود مبنی بر چگونگی سازماندهی را نگرفته است هر چند در این زمینه اقدام به برگزاری جلساتی جهت نظرخواهی از همکاران نموده است در یکی از این جلسات که در محل گروه های آموزشی و با حضور نماینده ی مدیران ،سرگروه های درسی و تعدادی از همکاران به نمایندگی از آنان برگزار شد مسئول آموزش متوسطه در ابتدای جلسه به بیان مطالبی درمورد مزایا و محاسن انتخاب به وسیله مدیران پرداخت واز آن دفاع نمود و پس از آن همکاران موافق و اکثرا مخالف به بیان نظرات خویش پرداختند و در پایان رأی گیری انجام شد و طرح انتخاب دبیر به وسیله ی مدیر رأی نیاورد و جالب اینجاست که مسئول محترم در پایان عنوان نمودند با توجه به مخالفت دبیران گرامی احتمال برگزاری سازماندهی با توجه به خواسته سازمان و اداره براساس شیوه ی مدنظر آنان خواهد بود که نارضایتی همکاران را دربرداشت امیدواریم اداره ی متبوع و مسئولان آن هرچه زدتر وضعیت را روشن نمایند و در صورتی که براساس شیوه ی مدنظر خود سازماندهی می نمایند به نحوی عمل نمایند تا معایب طرح و اثرات زیانبار آن کاهش یابد و همکاران بتوانند تا حدودی با مسئله کنار بیایند. در سال تحصیلی جدید با توجه به تغییر مقطع همکاران در سال گذشته نیروی مازاد در گروه ادبیات وجود دارد و براساس گفته ی مسئول آموزش به هرهمکار در حدود 17 ساعت کلاس می رسد و این در حالی است که برخلاف سال های گذشته در قسمت خواهران هم با مازاد نیرو مواجه هستیم حال با توجه به این موارد اداره ی متبوع چگونه عمل خواهد کرد تا بتواند رضایت همکاران زحمت کش و دلسوزمان را به دست آورد؟
در پایان فقط نوصیه می کنیم که برای اجرای برنامه ها لازم است سنجیده تر و کارشناسی تر عمل گردد و از هرگونه شتابزدگی و بی برنامگی پرهیز شود تا لطمه ای به کار آموزش وارد نشود و سبب افت تحصیلی دانش آموزان گرامی نگردد
ادامه مطلب
۱- امید قهرمانی ( زبان فارسی ۳ ریاضی و تجربی ) از دبیرستان امام خمینی
۲- عبدالله لطیف پور ( ادبیات فارسی ۳) از دبیرستان رشد شاهد
۳- رشید کرمانج ( ادبیات ۱ پیش دانشگاهی ) از پیش دانشگاهی نور
۴- رضا اسعدی ( آرایه های ادبی و زبان فارسی سوم انسانی)از دبیرستان طالقانی ۱
یکم اردیبهشت روز بزرگداشت فرمانروای ملک سخن سعدی گرامی باد
بسیار سفر باید تا پخته شود خامی صوفی نشود صافی تا در نکشد جامی
ندارد درد ما درمان دریغا / بماندم بی سروسامان دریغا
در این حیرت فلک ها نیز دیری است / که می گردند سرگردان دریغا
بدون اضطراب خود را برای کنکور آماده کنید

نگران نباشيد ، با کمي تلاش به آرزوهايتان خواهيد رسيد.
خدا هيچ تلاشي را بي نتيجه نمي گذارد ،مگراينکه حکمتي در کار باشد.
|
باسمه تعالی سؤالات امتحان درس آرایه های ادبی سوم انسانی نوبت اوّل سال تحصيلي 88 ـ 87 نام ونام خانوادگی : ساعت شروع : 8 صبح زمان پاسخگويي : 90 دقیقه تاریخ امتحان : /10/87 | ||
|
1 |
با توجه به ابیات زیر به سؤالات پاسخ دهید. در وفای عشق تو مشهور خوبانم چوشمع/ شب نشین کوی سربازان و رندانم چو شمع آتش مهر تو را حافظ عجب در سر گرفت / آتش دل کی به آب دیده بنشانم چو شمع الف) کدام واژه تخلّص است ؟ ب) کلمهي قافیه در مصراع آخر کدام است؟ |
25/0 25/0 |
|
2 |
هجای دوم واژهي روبه رو را با علامت خاصّ خود بنویسید و برای آن یک واژهي هم وزن بنویسید. «میلاد» |
5/0 |
|
3 |
علّت «تجدید مطلع» در قصیده چیست؟ |
5/0 |
|
4 |
قدیمی ترین «ترکیب بند» از کیست؟ الف) جمالالدين عبدالرزاق ب)وحشي بافقي ج) قطران تبريزي د) محتشم كاشاني |
25/0 |
|
5 |
در «ترجیع بند» به بند تکراری .................. می گوییم. |
25/0 |
|
6 |
درون مایهي مثنوی های زیررا بنویسید. الف) مثنوی مولوی ب) بوستان |
5/0 |
|
7 |
با توجه به ابیات زیر به سؤالات زیر پاسخ دهید. «من درد تو را ز دست آسان ندهم / دل بر نکنم ز دوست ، تا جان ندهم از دوست به یادگار ، دردی دارم / کان درد به صد هزار درمان ندهم» الف) در چه قالبي سروده شده است؟ ب) يكي از سرايندگان نامدار آن را نام ببريد. |
25/0 25/0 |
|
8 |
اهمّیّت قالب مستزاد در چیست ؟ چرا؟ |
5/0 |
|
9 |
هر یک از کلمات مشخص شده ی زیر ، کدام یک از «پایه های تشبیه» هستند؟ «روز چو شمعی به شب ، زود رو سرفراز / شب چو چراغی به روز ، کاسته و نیمتاب» |
5/0 |
|
10 |
«پایه های تشبیه» را در بیت زیر مشخّص کنید و بنویسید. «چون شبنم اوفتاده بدم پیش آفتاب / مهرم به جان رسید و به عیّوق بر شدم» |
1 |
|
11 |
با «وجه شبه» زیر تشبیه بسازید و طرفین تشبیه را در آن نشان دهید. «پاکی» |
1 |
|
12 |
با توجه به مصراع «تو یار غمگساری،تو حور دلربایی» الف)کدام یک از پایه های تشبیه حذف شده است؟ ب) این نوع «تشبیه» چه نامیده می شود؟ |
5/0 5/0 |
|
13 |
در بیت زیر یک تشبیه بلیغ اضافی به کار رفته است آن را بیابید و ارکان آن را مشخّص کنید. «سر ما فرو نیاید به کمان ابروی کس/ که درون گوشه گیران ز جهان فراغ دارد» |
75/0 |
|
14 |
حذف كدام یک از پایه های تشبیه ، ادّعای اتّحاد و همسانی مشبّه و مشبّهبه را قوّت می بخشد؟ الف) مشبّه ب) مشبّه به ج) وجه شبه د) ادات تشبیه |
25/0 |
|
15 |
در كدام بيت تشبيه مركب به كار رفته است؟ وجه شبه آن را بنويسيد. الف) در خم زلف تو آن خال سیه دانی چیست؟ / نقطهی دوده که در حلقهي جیم افتاده است ب) ای زلف تو هر خمی ، کمندی / چشمت به کرشمه ، چشم بندی |
1 |
ادامه مطلب
|
باسمه تعالی سوالات امتحان زبان فارسی (3) تجربی و ریاضی نوبت اوّل سال تحصیلی 88 ـ87 نام و نام خانوادگی : تاریخ امتحان:7/10/87 زمان پاسخگویی : 90 دقیقه ساعت شروع : 8 صبح | ||
|
ردیف |
سؤال |
بارم |
|
الف- دستور زبان (8نمره) | ||
|
1 |
هسته گروه اسمی روبه رو را بیابید و تکواژهای هسته را مشخّص کنید. «خواننده ی متون ارزشمند پیشینیان» |
75/0 |
|
2 |
گروه اسمی«همان اختران تابناک» چند واژه دارد؟یک تکواژ وابسته ی تصریفی بنویسید. |
5/0 |
|
3 |
«برایِ» جزو کدام نوع تکواژ است؟ الف)آزاد قاموسی ب) وابسته ی اشتقاقی ج) آزاد دستوری د) وابسته ی تصریفی |
25/0 |
|
4 |
جمله مستقل مركب چيست؟ |
5/0 |
|
5 |
ضمیر و فعل جمله ی روبه رو را به صورت مودّبانه به کار ببرید. «او غذا را خورد» |
5/0 |
|
6 |
کدام یک از اسم جمع های زیرفقط فعل مفرد می گیرد. الف) مردم ب)ملّت ج)کاروان د)هر سه مورد |
25/0 |
|
7 |
در جملههاي زير حذف و نوع آنها را بنویسید. الف) به جان شما من این کار را انجام خواهم داد. ب) برويد و از او تشكركنيد |
1 |
|
8 |
جمله ی روبه رو را با گذرا کردن فعل دوباره نویسی کنید. «سنگ به دره افتاد» |
5/0 |
|
9 |
زمان و نوع فعل «دارد خورده می شود» کدام یک از موارد زیر است؟ الف) مضارع مستمر معلوم ب)مضارع مستمر مجهول ) ماضی مستمر معلوم د) ماضی مستمرمجهول |
25/0 |
|
10 |
فعل «دوخت» را در دو جمله با کاربرد معنایی متفاوت به کار ببرید. |
5/0 |
|
11 |
بن مضارع مصدرهای روبه رو را بنویسید. الف) برآشفتن ب) پیوستن |
5/0 |
|
12 |
در جمله های روبه رو نوع فعل ها را از نظر ساختمان بنویسید. «علی کتاب داستان را مطالعه کرد و به کلاس برگشت.» |
5/0 |
|
13 |
کامل کنید: جمله ی ساده حداقل ............وحداکثر.............. جزء دارد. |
5/0 |
|
14 |
اجزای جمله ی روبه رو را در نمودار نشان دهید. «از او دور شد دانش و فرّهی» |
1 |
|
15 |
یک جمله دو جزئی بی فعل مثال بزنید. |
5/0 |
|
ب ـ زبان شناسی (4نمره) | ||
|
1 |
در تولید واحدهای زبانی زیر چه قواعدی رعایت نشده است؟ صحیح آن ها را بنویسید. الف) تو تو را دیدی . ب) مدرسه ی یک روز خاطره |
1 |
|
2 |
هر تکواژه یا واژه برای این که تولید شود یا از زبان های بیگانه به زبان فارسی راه یابد باید از صافی کدام قواعد زبان عبور کند؟ الف) نحوی ب) معنایی ج) واجی د) کاربردی |
25/0 |
|
3 |
الگوی هجایی واژه «ابر» را بنویسید. |
5/0 |
ادامه مطلب
از جمله مباحثي كه چند درس از دروس دستور زبان فارسي سال دوم و سوم دبيرستان را به خود اختصاص داده است موضوع زبان شناسي تكواژ و واژه است. و همچنين هر سال چندين سئوال از سئوالات آزمون سراسري از همين موضوع انتخاب مي شود . مباحث زبان شناسي اهميت ويژه اي دارد كه در اين ميان مبحث تكواژ و واژه به سبب نوپايي اين موضوع و اختلاف نظرات موجود دانش آموزان در آزمون سراسري معمولاً اين سئوالات را جواب نمي دهند و يا در يافتن گزينه صحيح دچار اشتباه مي شوند. موارد مذكور اين ضرورت را ايجاد مي نمايد كه در ميان منابع موجود در اين زمينه نظري اجمالي داشته باشيم و حاصل و مجموع نظرات صاحب نظران را به صورت تطبيقي وتحليلي به خدمت همكاران و دانش آموزان عزيز ارائه نمايم و در پايان اميد است با نظرات صائب همكاران و پيشنهادهاي خود بتوانيم مجموعه اي منسجم جهت استفاده دانش آموزان ارائه نماييم.
محمد رحيم پور
ادامه مطلب
خودآزمايي درس هفتم (نگارش تشريحي) ص 57
3- اگر گوينده و نويسنده به صحت مطلبي اطمينان نداشته باشند … نبايد آن را بيان كنند . ← در كتاب فعل با نهاد مطابقت ندارد .
q جمله نياز به ويرايش نداشت . ← فعل با نهاد مطابقت دارد .(هردو مفرد است )
q درصورتي كه گفتارمان با رفتارمان مطابقت نداشته باشد ، اعتماد مردم را ازدست مي دهيم . ←درجمله اول فعل با نهاد مطابقت ندارد .
q اين مسئله در شوراي دبيرستان مطرح شدو مورد بررسي قرار گرفت ← (شد ، بدون قرينه حذف شده است )
q جمله نياز به ويرايش ندارد. - بامدادان : زمان شادان : قيد كندوان : مكان
سپاهان : مكان پاييزان : زمان گياهان ، و سواران و مردان : «ان» علامت جمع
روي ادامه مطلب كليك كنيد
ادامه مطلب
درس چهاردهم (گروه اسمي ) فعاليت 1، ص 106
1- صفت اشاره : اين درخت بلند است آن كتاب را بردار.
2- صفت پرسشي: كدام كتاب را بردي ؟ چه ساعتي به خانه مي آيي؟
3- صفت مبهم : هيچ انساني بي نياز از فرهنگ نيست همه چيز را خدا آفريده است .
4- صفت شمارشي اصلي : دو كتاب از قفسه برداشتم . سه قلم خريدم .
5- صفت شمارشي(ترتيبي) : كتاب فيزيك دردومين رديف است . به سومين كلاس برويد .
6- صفت تعجبي : چه باغ زيبايي! عجب دانش آموزپرتلاشي !
7- صفت عالي: بزرگترين اثر حماسي ايران ، شاهنامه فردوسي است .
8- شاخص: سيد محمد حسين بهجت متخلص به شهريار است . آقامحمد به خانه رفت .
ادامه مطلب
صفحه 5:
1- يتيمي كه ناكرده قرآن درست كتب خانه چند ملت بشست
2- معراج
3- چون حرام امن الهي است و حريم و پناهگاه پناه آورندگان است و در آنجا هيچ گونه آزادي بر هيچ موجودي روانيست
4- بزرگ داشت
5- گل نرگس
6= علماي قديم اعتقاد داشتند که عطارد دبير و نويسنده ي فلك است شاعر نيز مطابق اين اعتقاد به عطارد دوات و قلم نسبت داده است.
7- فرشتگان
8- كسي با او نه و او با همه كس نماند هيچ كس او ماند و بس .
ادامه مطلب
پاسخ خودآزمايي هاي سال دوم دبيرستان
خود آزمايي درس پانزدهم ( نظام آوايي زبان ) صفحه 91
1-
|
كلمه |
هجا |
تعداد هجا |
واج ها |
تعداد واج |
توضيحات |
|
دانش |
/دا/نش/ |
2 هجا |
/د/ا/ن/ــ /ش/ |
5واج |
|
|
آسمان |
/آ/س/مان/ |
3 هجا |
/ء/ا/س/ــ/م/ا/ن/ |
7 واج |
مطابق با تلفظ معيار |
|
آسمان |
آس/مان/ |
2 هجا |
/ء/ا/س/م/ا/ن/ |
6واج |
مطابق با تلفظ مذكور درفرهنگ لغت ها |
|
نغز |
/نغز/ |
1 هجا |
/ن/ــ/غ/ز/ |
4 واج |
|
|
كاشانه |
/كا/شا/ن/ |
3هجا |
/ك/ا/ش/ا/ن/ــ/ |
6واج |
هاي پايان كلمه معادل ـِـ است |
|
مهربان |
/مه/ر/بان/ |
3هجا |
/م/ــ/ه/ر/ــ/ب/ا/ن/ |
8 واج |
مطابق با تلفظ معيار |
|
مهربان |
/مهر/بان/ |
2 هجا |
/م/ــ/ه/ر/ب/ا/ن/ |
7 واج |
مطابق با تلفظ مذكور در فرهنگ لغت ها |
|
يادگار |
/يا/د/گار/ |
3هجا |
/ي/ا/د/ــ/گ/ا/ر/ |
7واج |
مطابق با تلفظ معيار |
|
يادگار |
/ياد/گار/ |
2 هجا |
/ي/ا/د/گ/ا/ر |
6 واج |
مطابق با تلفظ مذكور در فرهنگ لغت ها |
« كلماتي مانند آسمان ، مهربان و يادگار دو تلفظي هستند . »
2 – مجموعه ي حرف هاي يك واجي شامل شش گروه است :
ادامه مطلب
شعر حفظي « آب زنيد راه را » صفحه 56
قالب : غزل شاعر : مولوي
نوع ادبي : غنايي (عرفاني) نوع توصيف : نمادين – تخيلي .
اين غزل به مناسبت بازگشت شمس تبريزي سروده شده است .
رديف : مي رسد قافيه : نگار ، بهار ، نثار ، يار ، كنار ، شكار ، سوار ، خمار ، غبار
1- بر راه آب بپاشيد هان (آگاه باشيد) زيرا معشوق از راه مي رسد به باغ مژده دهيد زيرا بوي بهار از راه مي رسد.
آرايه : نگار : استعاره از معشوق . مصراع دوم : تشخيص ، بهار استعاره از معشوق .
بهار و باغ : مراعات نظير باغ : استعاره از عارفان
2- براي محبوب كه مثل ماه شب چهارده است راه را بگشاييد زيرا چهره ي نوراني او (برهمگان ) نور نثار مي كند (= نور مي پاشاند. )
آرايه : تشبيه يار به ماه شب چهارده مصراع دوم : استعاره مكنيه : رخ به خورشيد تشبيه شده است نور استعاره از شاباش ( = نقل و سكه اي كه بر عروس مي پاشند ) ماه ، نور : مراعات
3- سينه ي آسمان شكافته است ، در جهان غلغله و غوغا به پا شده است . بوي خوش به مشام مي رسد . بيرق و پرچم يار از راه مي رسد .
آرايه : جهان : مجاز از مردم . مصراع اول : اغراق . آسمان استعاره مكنيه . عنبر و مشك : استعاره مكنيه (دميدن : وزيدن ، فوت كردن در چيزي ، روييدن ، طلوع كردن ، در اينجا شاعر عنبر و مشك را به نسيمي تشبيه كرده كه مي وزد و بوي خوشش را پراكنده مي سازد . )
4- يار كه مايه ي رونق باغ است و چون چشم عزيز و چون چراغ مايه ي روشنايي ماست از راه مي رسد . غم به كنار مي رود (غم تمام مي شود) ماه به كنار ما مي رسد .
آرايه : چشم و چراغ و ماه : استعاره از يار. كناره و كنار : جناس . غم به كناره مي رود : استعاره مكنيه
5- تير روان شده است و به هدف مي خورد ، پس براي چه ما نشسته ايم ؟ شاه از شكار مي رسد .
(معشوق از شكار دل ها بر مي گردد / معشوق پيروز وكامياب مي رسد)
آرايه : تير ، نشانه و شكار : مراعات نظير . شاه : استعاره واج آرايي : ش
6- با آمدن او باغ سلام مي كند (شكوفا مي شود) و سرو به احترام او مي ايستد سبزه در مقابل او پياده ايستاده است و غنچه به احترام او ايستاده است .
آرايه : تشخيص باغ ، سرو ، سبزه و غنچه تناسب (مراعات نظير ). بيت كنايه (شادماني طبيعت از آمدن محبوب ) پياده وسوار : تضاد . سبزه كوتاه است لذا مي گويد پياده مي رود و غنچه چون سلطان چمن است مي گويد سوار مي رسد.
7- حتي ملكوتيان از آمدن محبوب به طرب نشسته اند و شراب مي نوشند . روح با آمدن او سرمست شد و عقل كه نماد عقلانيت و مصلحت انديشي است در مقابل عشق مست و خمار شده است .
آرايه : مصراع دوم تشخيص . خراب ، مست و خمار : مراعات
8- وقتي كه به كوي ما (به جمع ما ) رسيدي مي بيني كه خاموشي و تسليم خصلت ماست زيرا كه گفت و گو (عدم تسليم ) حجاب راه ماست . آرايه : خاموشي و گفت و گو تضاد. گرد و غبار استعاره از حجاب

شعر حفظي گفتم غم تو دارم صفحه 68
قالب : غزل شعر از حافظ وزن : مفعول فاعلاتن مفعول فاعلاتن بحر مضارع مثمن اخرب نوع ادبي : غنايي (مناظره ي عرفاني ) نوع توصيف نمادين . رديف : آيد قافيه : سر ، بر ،كم تر ، ديگر ، رهبر ، دلبر ، بنده پرور ، در ، سر
1- گفتم به اندوه جدايي تو گرفتارم گفت : غم تو به پايان مي رسد . به يار گفتم كه ماه تابان شب تار من باش . پاسخ داد اگر دست دهد و ممكن شود .
نكته ها و آرايه ها :
سرآمدن : چنان كه امروز هم به كار مي رود يعني پايان يافتن ، به انجام رسيدن ، در مقطع (بيت پاياني) همين غزل آمده است : گفتم زمان عشرت ديدي كه چون سرآمد .
برآيد : ايهام دارد : 1- اگر امكان داشته باشد ، اگر حاصل شود . چنان كه در جاي ديگر گويد: برسر آنم كه گر زدست برآيد 2- اگر طالع شود ، يعني ، اگر ماه جرئت داشته باشد در مقابل من طلوع و جلوه گري كند .
سر و بر : جناس تشبيه (تو مثل ماه من باش )
2- از عاشقان رسم وفاداري بياموز . پاسخ داد : از زيبا رويان اين كار هرگز ساخته نيست .
مهرورزان : عاشقان كمتر : قيد تقليل در اينجا مفيد نفي مطلق (هرگز)
3- به يار خطاب كردم كه صورت خيالي تو را در عرصه ي فكر راه نخواهم داد. پاسخ داد كه خيال من شبگردي عيار و چابك دست است و به طريق ديگر در آيد و دل تو را بربايد.
خيال : تخيل ، تصور ، صورت ذهني . وهم وگمان و صورتي كه در خواب يا بيداري به نظر رسد.
شبح و پيكري كه از دور نمودار گردد و حقيقت آن معلوم نباشد. صورت و پيكري كه به وسيله ي صورت چيز ديگري محسوس شود. مانند صورت اشيا در آينه و چشم . بر اين مقياس خرمن ماه و طيف شمس و قوس قزح و نظاير آن كه در حمام و گرد شمع و هنگام صبح مرتسم (= رسم شده ) گردد « خيال » ناميده مي شود. نظير اين كاربرد در غزليات حافظ فراوان است .
آرايه : خيالت شب رو است تشخيص خيال تو مثل انساني است كه شب راه مي رود.
4- به يار گفتم كه بوي دلفريب گيسوي تو مرا در جهان به بيراهه كشيد. پاسخ داد اگر آگاه شوي اين گمرهي عين راه يافتگي است و خود مايه ي راهنمايي تو خواهد شد . شايد مراد از بوي زلف كثرت جهاني باشد كه سرانجام تو را به وحدت رهبري خواهد كرد.
آرايه : بوي زلف رهبر تو مي شود (تشخيص )
5- گفتم خوشا به هوايي كه از نسيم صبحگاهي بر مي خيزد . پاسخ داد خوشا به نسيمي كه از كوي دلبر مي وزد. خنك در مصراع دوم ايهام تناسب دارد و دومعني از آن بر مي آيد . 1- مترادف با خوشا كه در مصراع اول به كار رفته . 2- سرد مطبوع كه مي تواند نسيم باشد.
6- گفتم كه لبت كه چون عسل شيرين است ما را در آرزوي وصال خود كشت . پاسخ داد تو شرط بندگي را به جاي آور لطف او شامل حال بنده مي شود.
خطيب رهبر مي نويسد : لب لعل نوشين تو ما را در اشتياق هلاك كرد. يار پاسخ داد تو همچنان در خدمت و طاعت بكوش زيرا لب من آيين دلجويي از خدمت گذاران را نيك مي داند . حافظ در غزل ديگري مي فرمايد :
تو بندگي چو گدايان به شرط مزد مكن كه خواجه خود روش بنده پروري داند
لعل استعاره از لب . لعلت ما را به آرزو كشت : تشخيص بندگي و بنده پرور : اشتقاق و تناسب
نوش لعل : تشبيه هم دارد لعل چون نوش (= عسل )
7- گفتم دل مهربانت كي قصد آشتي با ما دارد. گفت : اين را با كسي در ميان مگذار تا وقت آن فرا رسد. مصراع اول : تشخيص
8- گفتم ديدي كه روزگار عشرت و شادكامي چگونه به پايان آمد . گفت : حافظ خاموش باش زيرا اين اندوه و رنج به پايان خواهد آمد .
خطيب رهبر : دم دركش كه اندوه به پايان رسيدن روزگار عشرت نيز سپري خواهد شد و بار ديگر ايام وصال فراز آيد .
در غزل صنعت سؤال و جواب ( مناظره ) مراعات شده است .
منابع : حافظ نامه از بهاءالدين خرمشاهي صفحه 790 و حافظ خطيب رهبر صفحه 313
خود آزمايي درس پانزدهم : ( زبان شناسي چيست ؟( 1 ) صفحه 77
1- زبان شناسي مثل همه ي علوم ديگر – از روش هاي رايج در تحقيقات علمي ( مشاهده ، تجربه ،آزمايش و فرضيه سازي ) استفاده مي كند .
2- زبان شناسان براي حل مشكل دگرگوني زبان ، عامل « زمان » را كه موجب تحول وتغيير در زمان مي شود ،كنار مي گذارند و مطالعه ي تغيير و تحول زبان را به شاخه اي ديگر از زبان شناسي - به نام زبان شناسي تاريخي – مي سپارند .
3- مطالعه و تحقيق در يكي از گويش هاي مختلف جغرافيايي ، اجتماعي و . . .
4- باران ملايمی، نم نم مي باريد ، به طوري كه زمين را اندکی خيس مي كرد .
- از اين منطقه ، انواع خرما به دست مي آيد(به عمل می آيد) و در آن حيوانات بسيار گوناگوني زندگي مي كنند .
- بعد يوسف را به سرآن چاه بردند و لباس او را بيرون آوردند وبه كمرش طنابي بستند .
- وقتي به شهر بصره رسيديم ، به علت فقر ودرماندگي به ديوانه ها شبيه بوديم و مدت سه ماه بود كه موی خود را کوتاه نكرده بوديم .
5 – بارانكي : مفرد ، نكره ،عام ،مشتق / زمين : مفرد ، جنس ، عام ، ساده / خرما : مفرد ،جنس ، عام ،ساده
/ يوسف : مفرد ، شناس ، خاص ، ساده / زمين : مفرد ، جنس ، عام ، ساده / بصره : مفرد ، شناس ، خاص ، ساده
برهنگي : مفرد ، جنس ، عام ، مشتق / ديوانگان : جمع ، جنس ،عام ، ساده
6 - در خط نسخ حروف وكلمات ،زاويه دار و يك نواخت است و حرف ها در كنار هم چيده مي شوند ،در حالي كه حروف و كلمات در خط تحريري منحني ومتعادل اند . حرف ها با يك ديگر تناسب و تقارن دارند و بعضي حروف روي هم قرار مي گيرند . در اين خط به جاي زاويه ي حروف از قوس استفاده مي شود و حروف دندانه داركشيده نوشته مي شوند . به همين دليل ،خط تحريري نسبت به خط نسخ سريع تر نوشته مي شود و در زندگي كاربرد بيش تري دارد . البته هر دو خط جنبه ي كاربردي معمولي دارند و خط هاي هنري نيستند اما خط نسخ چون حروف را واضح و بر جسته نشان مي دهد ، براي آموزش و چاپ آثار مناسب تر است . خط تحريري ، خط معيار به حساب مي آيد .
ادامه مطلب
1 – ديدن و پذيرفتن :
|
اول شخص مفرد |
مصدر |
ماضي ساده |
ماضي استمراري |
ماضي بعيد |
ماضي التزامي |
ماضي نقلي |
مضارع اخباري |
مضارع التزامي |
آينده |
|
ديدن |
ديدم |
مي ديدم |
ديده بودم |
ديده باشم |
ديده ام |
مي بينم |
ببينم |
خواهم ديد | |
|
پذيرفتن |
پذيرفتم |
مي پذيرفتم |
پذيرفته بودم |
پذيرفته باشم |
پذيرفته ام |
مي پذيرم |
بپذيرم |
خواهم پذيرفت |
2-دوم شخص مفرد : ( دو مصدر ديدن و پذيرفتن )
دومشخص مفرد |
مصدر |
ماضي ساده |
ماضي استمراري |
ماضي بعيد |
ماضي التزامي |
ماضي نقلي |
مضارع اخباري |
مضارع التزامي |
آينده |
ديدن |
ديدي |
مي ديدي |
ديده بودي |
ديده باشي |
ديده اي |
مي بيني |
ببيني |
خواهي ديد | |
پذيرفتن |
پذيرفتي |
مي پذيرفتي |
پذيرفته بودي |
پذيرفته باشي |
پذيرفته اي |
مي پذيري |
بپذيري |
خواهي پذيرفت |
3-سوم شخص جمع : (دو مصدر ديدن و پذيرفتن )
|
سوم شخص جمع |
مصدر |
ماضي ساده |
ماضي استمراري |
ماضي بعيد |
ماضي التزامي |
ماضي نقلي |
مضارع اخباري |
مضارع التزامي |
آينده |
|
ديدن |
ديدند |
مي ديدند |
ديده بودند |
ديده باشند |
ديده اند |
مي بينند |
ببينند |
خواهند ديد | |
|
پذيرفتن |
پذيرفتند |
مي پذيرفتند |
پذيرفته بودند |
پذيرفته باشند |
پذيرفته اند |
مي پذيرند |
بپذيرند |
خواهند پذيرفت |
4 – نشسته است ، مي نگريست ، نمي پذيرد . مي رود ؛ مصدر ، بن ماضي ، بن مضارع و صفت مفعولي بسازيد .
فعـــل |
مصدر |
بن ماضي = ( مصدر مرخم ) |
بن مضارع |
صفت مفعولي |
|
آورده است |
آوردن |
آورد |
آور |
آورده |
|
نشسته است |
نشستن |
نشست |
نشين |
نشسته |
|
مي نگريست |
نگريستن |
نگريست |
نگر |
نگريسته |
|
نمي پذيرد |
پذيرفتن |
پذيرفت |
پذير |
پذيرفته |
|
مي دود |
دويدن |
دويد |
دو |
دويده |
5 – مي نويسد ، مي رود ، بروند ، خواهيم آمد ، مي آيند ، خواهند شنيد .
فعـــل |
گذشته ي ساده |
گذشته نقلي |
گذشته بعيد |
|
مي نويسد |
نوشت * |
نوشته است * |
نوشته بود * |
|
مي رود |
رفت * |
رفته است * |
رفته بود * |
|
بروند |
رفتند |
رفته اند |
رفته بودند |
|
خواهيم آمد |
آمديم |
آمده ايم |
آمده بوديم |
|
مي آيند |
آمدند |
آمده اند |
آمده بودند |
|
خواهند شنيد |
شنيدند |
شنيده اند |
شنيده بودند |
ادامه مطلب
خودآزمايي هاي زبان فارسي (1)
خودآزمايي درس اول( زبان ) صفحه 5 و 6
1- فرا گيري زبان بر اساس توانايي بالقوه ي انسان وبه تدريج و به طور طبيعي انجام مي گيرد؛ به همين دليل ، به نظر مي رسد كه استفاده از آن آسان است . همان طور كه كودك راه رفتن را با همه ي دشواري اش ،به طور ناخود آگاه فرا مي گيرد .
2- شناخت زبان به دليل پيچيدگي ، گستردگي و … دشوار است ؛ همان طور كه شناخت زندگي يا شناخت فكر و ذهن انسان دشوار به نظر مي رسد ؛ زبان ، نمود ذهن پيچيده ي انسان است . دليل ديگر اين است كه ما مي پنداريم چون طرز استفاده از زبان را مي دانيم ، پس خود آن را هم مي شناسيم و سعي در شناخت زبان را اغلب بيهوده مي دانيم ؛ مثلاُ اكثر ما رانندگي مي كنيم . اما در هنگام رانندگي از تك تك عملياتي كه انجام مي دهيم تا اتومبيل را سالم به مقصد برسانيم ، آگاهي نداريم . البته پيچيدگي دانش زباني از اين هم فراتر است و حتي هنوز براي زبان شناسان چگونگي فرا گيري اين زبان پيچيده توسط كودك در كوتاه ترين زمان ممكن – كه البته در مقايسه با دانش فرا گرفته كوتاه مي نمايد ـ يكي از شگفتي هاست .
3-ديو ، سيمرغ ، هما ، پري دريايي ، ققنوس .
4- كيوي ، موبايل ( تلفن همراه ) ، كامپيوتر ( رايانه ) .
5-خير ، همان طور كه به سادگي راه مي رويم امِا فرايند راه رفتن ـ چگونگي حفظ تعادل و فرمان هاي مغز ، را نمي شناسبم ، از زبان نيز استفاده مي كنيم . حال آن كه شناخت زبان موضوعي متفاوت است .
6-زبان ، نظام، ارتباط، پيام رساني ، انسان .
7- نامه مي نويسيم ، كتاب مي خوانيم ، فيلم مي بينيم ، سخنراني مي كنيم و…
ادامه مطلب
پاسخ خود آزمايي زبان فارسي (2)
خودآزمايي درس اول ( زبان و گفتار ) صفحه 6
1 – با توجه به متن درس مي توان گفت كه توانش زباني، ثابت و غير قابل تغيير است و هيچ گونه خطا و اشتباهي در آن اتفاق نمي افتد . بلكه خطا و اشتباه در گفتار رخ مي دهد . قواعد شطرنج نيز مثل توانش زباني ثابت و غير قابل تغيير است اما خود بازي شطرنج مانند گفتار است كه امكان خطا و اشتباه در آن بسيار است .
2 – افرادي كه از قدرت گفتار محروم اند وقتي كه مي خواهند از زبان استفاده كنند ، به جاي كمك گرفتن از نمود آوايي زبان ( گفتار ) از نمود حركتي استفاده مي كنند يا رفتارهاي غير زباني از خود نشان مي دهند . يا ارتباط افراد كرولال ازطريق نمودحركتي است و با اين روش مقصود همديگر را درك مي كنند .
3 –الف) تمايز زبان و گفتار به ما كمك مي كند تا بدانيم كه خطا و اشتباه فقط در گفتار رخ مي دهدولي رفع واصلاح آن به وسيله زبان صورت مي گيرد . ب) افراد كر و لال نيز از توانايي ذهني زبان برخوردارند و به هنگام استفاده از آن به جاي نمود آوايي يا گفتار ازنمود حركتي كمك مي گيرند . ج)براساس اين تمايز نشان مي دهيم كه چرا گوناگوني لهجه اي و گويشي به يگانگي زبان آسيبي وارد نمي رسانند. علت اين امر آن است كه گوناگوني ياد شده به گفتار مربوط است نه به زبان .
ادامه مطلب
اسخ خود آزمايي هاي زبان فارسي 3 عمومي
فعاليت 1 ، ص 10
چشمش : آري ،چون از دو هجا تشكيل شده است . چِشـ(cvc )– مش(cvc ) در هجاي اول اگر چه /چـ/ و/ ش/ واجگاه مشترك دارند ، بين آنها مصوت ــِ قرار گرفته است و هجاي دوم هم طبق قواعد و الگوي واجي است .
مُتدين:آري،چون اين واژه از 4 هجا تشكيل شده است كه همگي طبق قواعدو الگوي واجي است. مُ - (c v)
تَ– (c v ) دَيـ – (c v c) ين (c v c )
بپرند :آري، ساختن اين واژه طبق قواعدو الگوي واجي ممكن است . بـِ (cv )– پـَ (cv) – رَند ( cvcc ) اگرچه دوواج «ب» و «پ» واجگاه مشترك دارند بين آنها مصوت كوتاه ـِـ قرار دارد و طبق قواعد و الگوي واجي ساختن اين واژه ممكن است .
داگك (cvcc ): اگرچه اين واژه طبق الگوي هجايي «cvcc » است ،گ و ك واجگاه مشترك دارند و بدون مصوت پشت سرهم قرار گرفته اند به اين دليل ساختن چنين واژه اي ممكن نيست .
روی ادامه ی مطلب کلیک نمایید
ادامه مطلب
به نام نقش بند صفحه خاك
جواب خود آزمايي های ادبيات فارسی ۳ تجربی و رياضي
درس اول صفحه 6
1-كوتاهي در سپاس گزاري و عبادت
2-الف) رحمت ( باران رحمت بي حسابش …) ب) عيب پوشي ( پرده ي ناموس بندگان …)
پ) روزي رساني ( وظيفه ي روزي به…) ت) بخشايندگي و آمرزش (هر گه كه يكي از بندگان…)
3- ابر و بادو مه خورشيد… / همه از بهر تو …
4- ضمير «ش» در جمله ي «بازش بخواند» و « بار ديگرش به تضرع و زاري بخواند » و ضمير «م» در جمله ي « بوي گلم چنان مست كرد.»
5- الف) مه طاسك….( مه مانند طاسك…) ب) شب طره ي پرچم…( شب مانند طره ي…)و…
6- نثر مسجع و فني زيرا در ان انواع سجع ها ، تشبيهات ، استعاره ها و …به صورت طبيعي و با رعايت اعتدال به كار رفته است.
7- غزل هايي است هم وزن با قافيه هاي متفاوت كه با بيت مصرع غير تكراري ، به هم مي پيوندد.
دنباله ی مطبلب را کلیک کنید
ادامه مطلب
2) الفبا،برای اولین باردر میان کدام یک از اقوام و در چه زمانی رواج پیدا کرد؟در میان فنیقی ها به حدود سه هزار سال قبل از میلاد
3) منظور از « شاخص ها)) و« سنّت گذاران » چیست؟افرادی هستند که مهم ترین ویژگی های ادبی یک مقطع را می توان در آثار آنها پیدا کرد،به عبارت دیگر،آن افراد به چنان اهمیت و موقعیتی دست یافتند که می توان آن را فرزندان واقعی زمانه خودشان دانست.
4) خط پهلوی چند علامت داشته و چگونه نوشته می شده است ؟ دارای بیست و دو علامت و از راست به چپ نوشته می شده است.
5) تمام سنگ نوشته های باز مانده از عصر هخامنشی،به چه خطی است ؟ میخی
6) اوستایی که هم اکنون در دست است شامل چه بخش هایی است ؟ یسنا - یشت ها – ویسپرد - وندیداد – خرده اوستا
7) خدای نامه چیست ؟ و منشأ چه نوع آثاری است . نوشته هایی به پارسی میانه از روزگار ساسانیان به دست ما رسیده و مصنفّان اسلامی از آن ها نام برده اند و برخی را نیز به عربی ترجمه کرده اند.این خدای نامه سر مشقی برای تاریخ نویسی در دوره های بعد شد.
8) خط میخی چیست ؟ الفبایی که ایرانیان در عهد باستان به کار می بردند،خط میخی نام نهاده اند .
9) از خط اوستایی برای نوشتن چه متونی استفاده شده است ؟ متون دینی مربوط به آیین زردشتی،به ویژه کتاب اوستا.
10) یکی از منابع عمده ی شاهنامه ی فردوسی چه بوده است ؟ شاهنامه ی منثور ابومنصور عبدالرزاق توسی
جهت دیدن ادامه ی سوالات ادامه ی مطلب را کلیک کنید
ادامه مطلب
|
تاریخ:26/3/84 باسمه تعالی سوالات آزمون درس: تاریخ ادبیات(2) نام: مدیریت آموزش و پرورش شهرستان زمان: 70 دقیقه دبیرستان نام خانوادگی: کلاس:سوٌم ادبیات نام دبیر آقای: شماره دانش آموزی: | ||
|
بارم |
صفحه1 |
ردیف |
|
5/0 |
((لمعات)) اثر کیست؟موضوعش چیست؟ |
1 |
|
25/0 |
کدامیک از آثار منثور خواجوی کرمانی در مناظره ی شمشیر و قلم می باشد؟ |
2 |
|
75/0 |
جامی در مثنوهایش از ......... تقلید می کرد،هفت اورنگ را دقیقاً در برابر....... سرود و او کتاب بهارستان را به تقلید از ............... نوشت. |
3 |
|
25/0 |
مهم ترین اثر تاریخی و ادبی عطاملک جوینی چه نام دارد؟ |
4 |
|
25/0 |
در بیت زیر کدامیک از ویژگی های شعری عصر صائب دیده می شود؟ ((اظهار عجز در برابر ظالم روامدار اشک کباب موجب طغیان آتش است)) |
5 |
|
5/0 |
یک اثر منثور معروف از بیدل عظیم آبادی را بنویسید. |
6 |
|
25/0 |
شرح زیر درباره ی چه اثری است؟ نام این اثر را بنویسید. این اثر یک سفر نامه خیالی است که با داستان پردازی در هم می آمیزد و بازبانی پخته و نثری ساده نوشته شده است. موضوع این کتاب سفر رویایی گروهی است که با تخصٌص های گوناگون مأمورمی شوند به قلٌه ی دماوند صعود کنند این کتاب تصویری از ایران عصر قاجار را با نگاهی انتقادی و حسرت آمیز در برابر خواننده مجسٌم می کند |
7 |
|
25/0 |
در عصر هاتف چه شاعری تواناتر و کامیاب تر بوده است؟ |
8 |
|
25/0 |
((تذکره ی آتشکده)) اثر کیست؟ |
9 |
|
25/0 |
صبای کاشانی((گلشن صبا)) را به تقلید از چه کتابی پدید آورد؟ |
10 |
|
5/0 |
کتاب ((پریشان )) از کیست و به شیوه ی چه کتابی نوشته شده است؟ |
11 |
|
5/1 |
شاخص ترین درون مایه های شعر فارسی در عصر بیداری را بنویسید. |
12 |
|
1 |
مهم ترین آثار تحقیقی دهخدا را بنویسید |
13 |
|
5/0 |
دو مروارید گران بهایی که از دریای معانی شعر محمٌد تقی بهار به دست می آیند، کدامند؟ |
14 |
|
1 |
محتوای غزل های فرٌخی یزدی را بنویسید. |
15 |
|
5/0 |
سیٌد اشرف الدین گیلانی در اشعار نسیم شمال از مضامین چه روزنامه ای الهام می گرفت؟ |
16 |
|
5/0 |
روزنامه ی((قرن بیستم )) توسٌط چه کسی ودر چه سالی دایر گردید؟ |
17 |
|
1 |
عنوان((سعدی نو)) به کدام شاعر اختصاص یافت؟ چرا؟ |
18 |
|
75/0 |
انجمن ادبی((دانشکده)) در کجا به وجود آمد و هدف این انجمن چه بود؟ |
19 |
|
2 |
در سال 1301 شمسی در چه زمینه ی ادبیات معاصر( شعر، داستان کوتاه، رمان و نمایش نامه)آثار مهمٌی به وجودآمد.آن ها را ذکر کنید و بنویسیدهر اثراز کیست؟ |
20 |
|
1 |
دو جریان اصلی شعر سنٌت گرای معاصررا از نظر محتوا ،بیان کنید. |
21 |
|
75/0 |
هریک ازآثارزیر متعلٌق به چه کسانی است؟ الف)منظومه ی ای خواب ب)طلسم شکسته ج)پالیزبان |
22 |
|
5/0 |
واژه ی کلیدی ادبیات قرن بیستم چیست؟ |
23 |
|
5/0 |
نخستین کتاب سوررئالیستی چه نام دارد؟ |
24 |
|
5/0 |
دو اصل پست مدرنیسم را بنویسید. |
25 |
|
1 |
به چه شاعرانی ((مخضرم)) می گویند؟سرآمد آن ها کیست؟ |
26 |
|
5/0 |
در شعر عرب چه کسی را می توان با نیما یوشیج مقایسه کرد؟ |
27 |
|
25/0 |
نخستین شعری که در آن چهره ی ستم دیده ی آوارگان فلسطین به تصویر کشیده شده است،از کیست؟ |
28 |
|
75/0 |
شعر فلسطین از 1917 تا 1948 چه ویژگی های داشت؟ |
29 |
|
5/0 |
دو جریان اصلی دوران جدید ادبیات داستانی عرب را بنویسید. |
30 |
|
1 |
هریک از آثارزیر از چه کسانی است؟ الف)زیبای کربلا ب)محله ای در قاهر ج)پایان دنیا د) کابوس های بیروت |
31 |


